Energieprijzen gaan omlaag in 2026. Dat klinkt als goed nieuws, en dat is het ook — maar niet automatisch voor iedereen. Of jij er daadwerkelijk van profiteert, hangt af van je contract, je verbruik en of je de afgelopen jaren wel de moeite hebt genomen om over te stappen. Wie niet oplet, betaalt nog steeds te veel.
Wat er precies verandert aan je energierekening
De energiebelasting op elektriciteit daalde per 1 januari 2026. Je betaalt nu €0,1108 per kilowattuur aan belasting, waar dat vorig jaar nog €0,1229 was. Dat is een daling van ruim tien procent op het belastingdeel. Voor een gemiddeld huishouden met een verbruik van zo'n 3.000 kWh per jaar scheelt dat €36 op jaarbasis.
Op gas ligt het iets anders. De gasbelasting steeg juist licht: van €0,6996 naar €0,7269 per kubieke meter. Wie gemiddeld 1.500 kuub per jaar gebruikt, betaalt daardoor zo'n €41 meer dan vorig jaar. Per saldo vallen die twee veranderingen voor de meeste huishoudens ruwweg tegen elkaar weg.
Toch toont onderzoek van het CBS aan dat de gemiddelde energierekening in 2026 iets lager uitvalt dan in 2025, mede omdat de leveringskosten bij energieleveranciers verder daalden. Gemiddeld gaat het om een paar tientjes per jaar op de totale rekening van zo'n €1.993. Bescheiden, maar voor veel huishoudens welkom.
Waarom het voor jou anders kan uitpakken
De gemiddelden vertellen maar een deel van het verhaal. Of je er persoonlijk beter of slechter van wordt, hangt van drie dingen af.
Je type contract. Heb je een vast contract afgesloten in een periode dat de prijzen hoog waren? Dan profiteer je niet van de lagere marktprijzen. Met een variabel contract volg je de actuele stroommarkt, wat nu in je voordeel werkt. Maar omgekeerd geldt dat ook: stijgen de prijzen, dan merk je dat direct in je portemonnee.
Je leverancier. Het CBS becijferde dat het verschil tussen een duur en een goedkoop elektriciteitscontract gemiddeld €123 per jaar bedraagt. Bij gas loopt dat op tot €196 per jaar. Samen dus ruim €300 verschil per jaar, alleen al door bij de verkeerde leverancier te zitten terwijl je buurman al lang heeft overgestapt.
Je verbruik. Wie veel elektriciteit verbruikt (grote woning, thuiswerkplek, laadpaal), profiteert meer van de lagere elektriciteitsbelasting. Wie vooral veel gas gebruikt en nog niet geïsoleerd heeft, wordt net iets harder geraakt door de gestegen gasbelasting.
Wanneer zet je de stap naar een nieuw contract
Als je al meer dan een jaar niet naar je energiecontract hebt gekeken, is dit een uitgelezen moment. Maar hoe beslis je wat slim is?
Variabele contracten bieden nu voordeel, maar leveren ook onzekerheid. Vaste contracten geven meer rust, maar de prijs die je vastzet, bepaalt voor soms meerdere jaren je rekening. In de huidige markt kies je bij een vast contract bij voorkeur voor een looptijd van één jaar, zodat je over een jaar opnieuw kunt vergelijken als de markt verder beweegt.
Een paar dingen die mensen vaak missen bij het vergelijken:
- Kijk naar de all-in prijs per kWh en per kuub, niet alleen de leveringsprijs. Netbeheerkosten en vastrechten verschillen soms meer dan de leveringskosten zelf.
- Let op de opzegtermijn van je huidige contract. Bij een lopend vast contract kun je mogelijk niet zomaar weg zonder boete.
- Een overstap duurt gemiddeld vier tot zes weken. Je huidige contract wordt automatisch opgezegd — je hoeft zelf niets te regelen bij de oude leverancier.
Slimmer omgaan met gas loont nu meer
Doordat gaskosten licht stegen en elektriciteitsprijzen daalden, loont het om te kijken of je minder gas kunt verbruiken. Niet door het koud te zitten, maar door slimmer te verwarmen.
Een paar concrete stappen die voor de meeste woningen meteen effect hebben:
- Radiatorventilatoren zorgen dat warme lucht niet alleen aan het plafond blijft. Ze kunnen je gasverbruik met vijf tot tien procent verlagen bij bestaande radiatoren.
- Keteltemperatuur iets omlaag: van 75°C naar 65°C scheelt meetbaar, zeker als je goed geïsoleerde radiatoren of vloerverwarming hebt.
- Tochtstrips en radiatorfolie zijn kleine investeringen van een paar euro die via minder warmteverlies terugverdienen in lagere gasrekeningen.
- Warm water bewuster gebruiken: kortere douches en de vaatwasser alleen volledig gevuld aanzetten scheelt op jaarbasis gemakkelijk een paar kuub gas.
Wil je verder gaan en kijkt je al naar zonnepanelen of een warmtepomp? Bereken dan eerst wat het concreet voor jouw situatie oplevert, want de terugverdientijd verschilt sterk per woning en situatie.
Dit is het moment om je contract te checken
De energiemarkt beweegt weer in de goede richting, maar dat betekent niet dat je er vanzelf van profiteert. Een kwartier besteden aan je energiecontract kan je dit jaar honderd tot driehonderd euro schelen. Dat is geen extraatje, maar gewoon geld dat je nu onnodig weggeeft.
Vergelijk dus actief, stap over als het loont, en gebruik de vrijgekomen ruimte slim. Ben je al bezig met een financiële buffer opbouwen? Dan past die extra besparing precies in dat plaatje. Lees ook hoe je stap voor stap een financiële buffer opbouwt als je daar nog mee aan de slag wilt. En voor wie de besparing wil weggezet hebben op de beste manier met de huidige lage spaarrentes, zijn er slimme alternatieven voor je spaargeld die het overwegen waard zijn.